မှတ်တမ်းရုပ်ရှင် (၁၀/၂၀၁၆): မြန်မာနိုင်ငံမှာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဟောင်းတွေဟာ ပုံမှန်ဘဝသို့ပြန်လည်ရောက်ရှိဖို့အတွက် ကြိုးစားရုန်းကန်နေရ
အာဏာရှင်စနစ်ရဲ့ နှစ်ငါးဆယ်အတွင်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံသား ၁၀၀၀၀ နီးပါးဟာ သူတို့ရဲ့ နိုင်ငံရေးအမြင်တွေကြောင့် ထောင်ချခံခဲ့ရပါတယ်။ ဒီနိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားအားလုံးနီးပါးဟာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုကို ခံခဲ့ရပါတယ်။ တချို့ကတော့ ၃၀ နှစ်နီးပါး ချုပ်နှောင်ခံခဲ့ရပါတယ်။ သူတို့ကြုံတွေ့ခဲ့ရတဲ့ လူမဆန်တဲ့ နေထိုင်မှုအခြေအနေတွေကြောင့် ပုံမှန်ဘဝကို ပြန်လည်ရောက်ရှိဖို့ စိန်ခေါ်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ သတင်းထောက်က သူတို့နဲ့ သွားရောက်တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။
၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလမှာ နိုဘယ်ဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်တဲ့ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) ဟာ ၁၉၉၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ပထမဆုံးအကြိမ် လွတ်လပ်တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ လွှတ်တော်အမတ်အများစုနဲ့ အနိုင်ရရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ စစ်အစိုးရကို ဆန့်ကျင်တဲ့ သဘောထားကွဲလွဲသူ ထောင်ပေါင်းများစွာရဲ့ သမိုင်းဝင်အောင်ပွဲတစ်ခုပါပဲ။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်မှာ အစိုးရပြောင်းလဲပြီးနောက် ဒီနိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားတွေကို အစုလိုက်အပြုံလိုက် လွှတ်ပေးခဲ့ပါတယ်။ အစပိုင်းမှာ သူတို့ကို ကူညီမယ့်သူမရှိဘဲ လူ့အဖွဲ့အစည်းကနေ ဖယ်ထုတ်ခံခဲ့ရပြီးနောက် အခြေအနေတွေ ပြောင်းလဲလာခဲ့ပါတယ်။
ပထမခြေလှမ်းအနေနဲ့ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူအနည်းငယ်ဟာ အိမ်နီးချင်း ထိုင်းနိုင်ငံမှာ လျို့ဝှက်အသင်းတစ်ခုဖြစ်တဲ့ AAPP (နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း) ကို တည်ထောင်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ ထွက်ပြေးသွားကြသော နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခံရသော သဘောထားကွဲလွဲသူများအတွက် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးမှုအစီအစဉ်တစ်ခုကို စတင်ခဲ့သည်။ နှစ်နှစ်အကြာတွင် အဆိုပါအသင်းကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးဗဟိုချက်ဖြစ်သော ရန်ကုန်တွင် တည်ထောင်ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ယခုအခါ ၎င်းတွင် ယခင်က အကျဉ်းသားများဖြစ်သည့် “ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြံပေး” ၂၀ ဦးကို အလုပ်ခန့်ထားသည်။ အမေရိကန်တက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သော ဘာလ်တီမိုးရှိ ဂျွန်ဟော့ပ်ကင်းစ်တက္ကသိုလ်သည် အမေရိကန် နိုင်ငံတကာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအေဂျင်စီ (USAID) မှ ရန်ပုံငွေထောက်ပံ့ထားသော ဤအစီအစဉ်ကို ပြီးပြည့်စုံအောင် လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဟောင်းများ၏ ကံကြမ္မာ တိုးတက်လာသော်လည်း စစ်အစိုးရ၏ အမွေအနှစ်သည် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။ AAPP နှင့် ပြင်သစ် NGO Info Birmanie တို့၏မှတ်တမ်းများအရ သြဂုတ်လအထိ မြန်မာနိုင်ငံ၌ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၁၀၀ ကျော် ရှိနေသေးသည်။
NLD ရွေးကောက်ပွဲ အောင်ပွဲခံပြီးနောက်တွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ အစီရင်ခံစာကို ရိုက်ကူးခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် အခြေအနေတစ်ခုတွင်- မြန်မာလူမျိုးများသည် အနာဂတ်ကို မျှော်လင့်နေကြပြီဖြစ်သည်။ စစ်အစိုးရသည် အားနည်းနေပုံရပြီး သတင်းစာများကို ပုံမှန်ထက် ကြီးကြပ်မှုနည်းပါးစွာဖြင့် လုပ်ဆောင်ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဟောင်းများစွာနှင့် လွတ်လပ်စွာ တွေ့ဆုံနိုင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏ စိတ်ဒဏ်ရာများအပြင် ကြီးမားသော ပြောင်းလဲမှုများကို ကြုံတွေ့နေရသော မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းထဲသို့ ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရာတွင် ၎င်းတို့၏ အခက်အခဲများအကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောပြခဲ့ကြသည်။
အရင်းမြစ်- သတင်းထောက်များ
